Dünyamız için başka rotalar mümkün

Geçen yıl yapılması planlanan fakat pandemi nedeniyle bu yıla ertelenen dünyanın en kıymetli mimarlık etkinliklerinden biri olan Venedik Bienali Milletlerarası Mimarlık Standı, pandemi kaidelerinde 22 Mayıs›ta açtı. Lübnanlı mimar, müellif ve akademisyen Hashim Sarkis’in küratörlüğündeki 17. Venedik Mimarlık Bienali “Birlikte Nasıl yaşayacağız?” (How Will We Live Together?) başlığını taşıyor. 21 Kasım’a kadar sürecek standın Türkiye Pavyonu’nda bu yıl Neyran Turan’ın küratörlüğünde Ölçü Olarak Mimarlık başlıklı proje yer alıyor. Stant geçtiğimiz günlerde düzenlenen basın toplantısıyla zoom üzerinden gezildi. Ayrıyeten sergiyi tanıtan bir görüntü da yayınlandı. Dünyadaki en değerli mimarlık bienallerinden biri 17. Venedik Mimarlık Bianeli’ne 62 ülkeden iştirak sağlandı.

BİRLİKTE YAŞAMANIN YOLLARINA FARKLI BAKIŞLAR

Bienalin ortak temasını oluşturan “Birlikte Nasıl Yaşayacağız?” sorusu her ne kadar mimari açıdan sorulsa da aslında pandemi devrinde bütün dünyanın yanıtını aradığı bir soru. Bilhassa ortam hayat alanlarının korunması ve bu alanların mimari açıdan öne çıkarıldığı yapıtların yer aldığı bienale İstanbul Kültür Sanat Vakfı’nın (İKSV) uyumunu yürüttüğü Türkiye Pavyonu’nda yer alan Ölçü Olarak Mimarlık başlıklı projede de iklim değişikliği üzerinden yanıt aranıyor. Projenin çıkış noktasını “Tasarımın rolünü basitçe iklim değişikliği sıkıntısına tahlil üretmeye indirgemek yerine mimarlığı, etrafın tekrar tahayyül edildiği bir ölçü olarak düşünebilir miyiz?” sorusu oluşturuyor ve mimarlığın gezegene yönelik potansiyelini, kendi gündelik iç işleyişlerine bakarak değerlendirmenin kıymetine dikkat çekiliyor.

Neyran Turan’ın küratörlüğünü yürüttüğü projedenin takımında ise Betsy Clifton, E. Ece Emanetoğlu, Ian Erickson, Samet Mor ve Melis Uğurlu yer alıyor.

PROJENİN ÇIKIŞ NOKTASI

Neyran Turan’ın Mart 2020’de İngilizce olarak yayımlanan Architecture as Measure isimli kitap stanttaki çalışmaya da ışık tutuyor. Proje bizi mimariye biraz daha farklı bakmamızı sağlıyor. Mesela mimari bir kontratların, imar kanunlarının, teknik standartların, şartnamelerin, inşaat montajlarının, emek gücünün, bakım-onarımın ya da teftiş teamüllerinin sadece mimarlık için değil “çevre” için de ne manaya geldiğine dikkat çekiyor. Burada kelamı Neyran Turan’a bırakalım ve bienaldeki çalışmanın pandeminin de tesiriyle ne tıp sorularla üretildiğini kendisinden dinleyelim: “Sergi projesine 2019’da çalışmaya başladığımız vakit bizi pandemi ile çok değişecek bir sürecin beklediğinin farkında değildik olağan ki. Projenin bu kadar uzun vakte yayılması üzerine daha fazla düşünme bahtı tanıdı. Tüm dünyanın pandemiyle içinden geçtiği problemli devirlerde mimarlığın çok daha değer kazanan rolü üzerine düşünmeye çalışan projemizi en sonunda ziyaretçiler ve izler kitlemizle paylaşabilmenin sevincini yaşıyoruz. Projemiz mimarlığın dünyayla olan bağlantısında katkısız bir sanıktan öte, daha etkin bir rol alarak konumlandığı öbür bir rota öneriyor. Pandemi, etrafımızla ve birbirimizle bağ kurma biçimimizi büyük ölçüde değiştirdi ve daha evvel var olan sıkıntıları daha besbelli ve görünür hale getirdi. Farklı müsabakalar sağlayabilecek bir dizi platformlar bütünü olarak gördüğümüz projemizin istek ettiğimiz diyaloglara bir vesile olmasını diliyoruz.”